Altijd aan; de stille emoties van hulpverleners

De onzichtbare frontlinie

Dagelijks staan hulpverleners met hun snufferd in de frontlinie. Ze staan de hele dienst “aan”, vliegen soms van hot naar her, zonder tijd te krijgen om hun emoties te onderzoeken.

Bij de frontlinie wordt vaak gedacht aan militairen die uitgezonden zijn, maar niets is minder waar. Denk ook aan de politie die dagelijks met geweld, zware ongevallen, niet natuurlijke overlijdens e.a. situaties te maken hebben, de zorgmedewerkers waar ziekte “normaal” is om te zien, NS Machinisten die treinspringers voor hun neus krijgen, ga zo maar door.

Voor al deze medewerkers is hun werk de normaalste zaak van de wereld, alles wat ze meemaken en zien, hoort bij het werk.

Emoties in de overlevingsstand

Na een dienst thuiskomen en dan even al je emoties op tafel gooien, gebeurt niet. Niet omdat ze het niet willen maar omdat ze het vaak niet kunnen!

Niet alles mag je thuis bespreken, maar buiten dat om, het aanstaan, zorgt er ook voor dat emoties niet meer herkend worden en dus ook niet meer te benoemen zijn, je kan ze dan thuis niet bespreken.

Het is geen onwil, het is niet meer kunnen, omdat die emoties een overlevingsstand is geworden.

Als er tijd zou zijn na een situatie, om met elkaar te bespreken wat je hebt gezien en wat het met je gedaan heeft, dan gaat je brein protesteren want dit wil dat je veilig bent. Niet alle situaties waar je je in bevindt zijn veilig, als hulpverlener wil je ze wel veilig maken.

Toch is het goed om emoties te onderzoeken, al is het alleen maar om ze te benoemen.

Het lichaam dat handelt zonder woorden

Emoties, het engelse woord is emotion, kijk eens naar dit woord; in emotion zit het woord motion, oftewel een emotie zorgt voor beweging.

In iedere situatie komt onbewust een emotie naar boven die zorgt dat jij in beweging komt, gaat handelen. Je lichaam doet dit zonder woorden, zonder benoemen van die emotie, je hoofd weet gewoon wat je moet doen op dat moment. Je handelt zonder woorden!

Het thuisfront: zien zonder begrijpen

Terug naar het thuisfront, waar ze weten dat het werk emotioneel kan zijn, impact heeft, maar geen idee wat voor impact.

Zien dat je partner worstelt met emoties, maar er geen woorden aan kunnen geven is flink frustrerend. Je wilt zo graag helpen, begrijpen, meeleven, maar het lukt niet. Is het angst? onmacht?

Waar wij als partners emoties kunnen benoemen, wil dat niet zeggen dat onze partner dit ook zo ervaart.

Ik vroeg wel eens: "Wat sliep je vannacht onrustig, je lag te tandenknarsen, heb je gedroomd? was je bang?" Of: "Ik zag je schrikken toen we langs dat huis reden, is er iets?" Of: "Je bent onrustig, gaat het goed?" of “herbeleef je situaties?"

Mijn man, kon tot 5 jaar geleden bijna geen emotie benoemen, als ik een emotie aangaf, en uitlegde wat die betekende dan kon hij zich er in herkennen, maar het zelf benoemen

lukte niet. En dit is geen probleem, dit mag, laat hier vooral geen schaamte achter schuilen. Emoties zijn er om onderzocht te worden, of dit nu blijheid is of dat er angst onder schuilt.

Waar de therapeut hem ook hielp om emoties te herkennen en benoemen deed ik dit thuis ook. Nu plukken we daar de vruchten van, nog niet altijd even vloeiend, maar steeds makkelijker.

Laten we samen blijven onderzoeken, en de stille emoties een naam geven.

Herken jij dit?

Ben jij partner van een hulpverlener en herken je dit? Heb je geen idee hoe je kan helpen of welke emoties er verstopt zitten? Weet dat je het niet alleen hoeft te doen, ik kijk graag met je mee naar wat je ziet en hoe je verbinding kan vinden. Neem contact op of sluit aan bij het thuisfront op het PTSS platform.

Soms is een luisterend oor al genoeg om de stilte wat minder zwaar te maken.